خطبه 68

- در سال 39 هجري پس از شنيدن غارتگري‏هاي فرماندهان معاويه در «عين التّمر» در نكوهش كوفيان فرمود -

علل نكوهش كوفيان

چه مقدار با شما كوفيان مدارا كنم چونان مدارا كردن با شتران نو باري كه از سنگيني بار، پشتشان زخم شده است، و مانند وصله زدن جامه فرسوده‏اي كه هر گاه از جانبي آن را بدوزند، از سوي ديگر پاره مي‏گردد هر گاه دسته‏اي از مهاجمان شام به شما يورش آوردند، هر كدام از شما به خانه رفته، درب خانه را مي‏بنديد، و چون سوسمار در سوراخ خود مي‏خزيد، و چون كفتار در لانه مي‏آرميد.سوگند به خدا ذليل است آن كس كه شما ياري دهندگان او باشيد، كسي كه با شما تير اندازي كند گويا تيري بدون پيكان رها ساخته است.به خدا سوگند، شما در خانه‏ها فراوان، و زير پرچم‏هاي ميدان نبرد اندكيد، و من مي‏دانم كه چگونه بايد شما را اصلاح و كجي‏هاي شما را راست كرد، امّا اصلاح شما را با فاسد كردن روح خويش جايز نمي‏دانم.خدا بر پيشاني شما داغ ذلّت بگذارد، و بهره شما را اندك شمارد، شما آنگونه كه باطل را مي‏شناسيد از حق آگاهي نداريد، و در نابودي باطل تلاش نمي‏كنيد آن سان كه در نابودي حق كوشش داريد.

خطبه (68)

و من كلام له عليه السلام في ذم أصحابه

كَمْ أُدَارِيكُمْ كَمَا تُدَارَى الْبِكَارُ الْعَمِدَةُ وَ الثِّيَابُ الْمُتَدَاعِيَةُ كُلَّمَا حِيصَتْ مِنْ جَانِبٍ تَهَتَّكَتْ مِنْ آخَرَ اكُلَّمَا أَطَلَّ عَلَيْكُمْ مَنْسَرٌ مِنْ مَنَاسِرِ أَهْلِ الشَّامِ أَغْلَقَ كُلُّ رَجُلٍ مِنْكُمْ بَابَهُ وَ انْجَحَرَ انْجِحَارَ الضَّبَّةِ فِي جُحْرِهَا وَ الضَّبُعِ فِي وِجَارِهَا الذَّلِيلُ وَ اللَّهِ مَنْ نَصَرْتُمُوهُ وَ مَنْ رَمَي بِكُمْ فَقَدْ رَمَي بِأَفْوَقَ نَاصِلٍ إِنَّكُمْ وَ اللَّهِ لَكَثِيرٌ فِي الْبَاحَاتِ قَلِيلٌ تَحْتَ الرَّايَاتِ وَ إِنِّي لَعَالِمٌ بِمَا يُصْلِحُكُمْ وَ يُقِيمُ أَوَدَكُمْ وَ لَكِنِّي وَ اللَّهِ لَا أَرَى إِصْلَاحَكُمْ بِإِفْسَادِ نَفْسِي أَضْرَعَ اللَّهُ خُدُودَكُمْ وَ أَتْعَسَ جُدُودَكُمْ لَا تَعْرِفُونَ الْحَقَ‏ كَمَعْرِفَتِكُمُ الْبَاطِلَ وَ لَا تُبْطِلُونَ الْبَاطِلَ كَإِبْطَالِكُمُ الْحَقَّ